Đại học Cần Thơ dẫn dắt kiểm soát dịch bệnh tôm bằng khoa học công nghệ và thực tiễn

Từ “xử lý bệnh” sang quản lý sức khỏe tổng thể

Trong bối cảnh ngành nuôi tôm Việt Nam liên tục đối mặt với biến động môi trường, dịch bệnh phức tạp và áp lực cạnh tranh ngày càng lớn, bài toán quản lý sức khỏe tôm nuôi đang trở thành yêu cầu sống còn đối với sự phát triển bền vững ngành thủy sản. Không còn là câu chuyện xử lý dịch bệnh đơn lẻ, ngành tôm hiện nay đòi hỏi cách tiếp cận toàn diện hơn, nơi khoa học công nghệ giữ vai trò trung tâm trong dự báo, phòng ngừa và quản trị rủi ro.

BỆNH TÔM 3GS.TS. Vũ Ngọc Út

Đầu tháng 5/2026, Trường Đại học Cần Thơ phối hợp cùng Vemedim Corporation tổ chức Hội nghị khoa học Thủy sản ĐHCT năm 2026 với chủ đề “Quản lý sức khỏe và kiểm soát dịch bệnh trên tôm trong điều kiện hiện nay”. Sự kiện thu hút đông đảo nhà khoa học, chuyên gia, doanh nghiệp, cơ quan quản lý và cộng đồng nuôi trồng thủy sản trong khu vực Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL).

GS.TS. Vũ Ngọc Út cho rằng ngành nuôi tôm Việt Nam đang đứng trước những thách thức mang tính hệ thống. Các loại bệnh nguy hiểm như hoại tử gan tụy cấp, đốm trắng hay bệnh do vi bào tử trùng EHP không chỉ gây thiệt hại kinh tế lớn mà còn làm suy giảm năng suất và tính ổn định của toàn bộ chuỗi sản xuất.

Theo GS.TS. Vũ Ngọc Út, điểm đáng lo ngại hiện nay là nhiều tác nhân gây bệnh không còn xuất phát đơn thuần từ mầm bệnh mà liên quan chặt chẽ đến biến động môi trường, chất lượng con giống và phương thức quản lý ao nuôi. Chính vì vậy, ngành tôm cần chuyển đổi mạnh từ “xử lý bệnh” sang “quản lý sức khỏe tổng thể”, từ “phản ứng bị động” sang “phòng ngừa chủ động”, hướng tới mô hình phát triển bền vững dựa trên cân bằng sinh thái.

Kết nối nghiên cứu với thực tiễn nuôi tôm

Một trong những điểm nổi bật của hội nghị là các tham luận được xây dựng theo hướng gắn chặt giữa nghiên cứu khoa học và yêu cầu thực tiễn sản xuất. Tại phiên làm việc sáng, các chuyên gia tập trung phân tích những yếu tố cốt lõi ảnh hưởng đến hiệu quả nuôi tôm hiện nay như quản lý môi trường ao nuôi, chất lượng con giống và tình hình dịch bệnh tại các vùng nuôi trọng điểm.

 

GS.TS. Trương Quốc Phú - Trường Thủy sản, ĐHCT trình bày tham luận về “Quản lý môi trường và dịch bệnh ao nuôi tôm”, trong đó nhấn mạnh môi trường nuôi đang biến động mạnh do tác động của biến đổi khí hậu, nhiệt độ cực đoan và chất lượng nguồn nước suy giảm. Những yếu tố này tạo điều kiện thuận lợi cho mầm bệnh phát triển và làm giảm sức đề kháng của tôm.

BỆNH TÔM 6hS. Trình Trung Phi - Phó Tổng Giám đốc Kỹ thuật và Tôm thương phẩm, Tập đoàn Việt - Úc

Ở góc độ doanh nghiệp, ThS. Trình Trung Phi - Phó Tổng giám đốc Kỹ thuật và Tôm thương phẩm, Tập đoàn Việt - Úc chia sẻ về “Tầm quan trọng của con giống trong nuôi tôm hiện nay”. Theo đó, con giống chất lượng cao, sạch bệnh không chỉ giúp nâng tỷ lệ sống mà còn góp phần giảm nguy cơ phát sinh dịch bệnh trong suốt quá trình nuôi.

Trong khi đó, ThS. Lê Thành Cường - Trường Đại học Nha Trang cập nhật “Tình hình dịch bệnh trên tôm nuôi khu vực miền Trung”, cung cấp góc nhìn thực tiễn về diễn biến dịch bệnh tại các vùng nuôi trọng điểm hiện nay.

Tại phiên làm việc chiều, hội nghị tập trung vào các giải pháp chuyên sâu như phòng và kiểm soát bệnh do vi bào tử EHP, giải pháp dinh dưỡng tăng cường sức khỏe tôm, ứng dụng chế phẩm sinh học và chuyển đổi số trong quản lý rủi ro nuôi tôm. Các tham luận cho thấy xu hướng nuôi tôm hiện đại đang chuyển mạnh sang ứng dụng công nghệ sinh học, dữ liệu số và các giải pháp quản trị môi trường theo hướng thông minh, giảm phụ thuộc vào hóa chất và kháng sinh.

BỆNH TÔM 4ThS. Lưu Phước Hậu tin tưởng rằng,

Theo ThS. Lưu Phước Hậu - Phó Tổng giám đốc Thường trực, Tổng Công ty Vemedim Corporation, việc phối hợp giữa Trường Thủy sản, ĐHCT với doanh nghiệp không chỉ mang ý nghĩa chuyên môn mà còn góp phần xây dựng diễn đàn kết nối giữa nghiên cứu khoa học và sản xuất thực tiễn. Thông qua hội nghị, những ý kiến từ nhà khoa học, doanh nghiệp và người nuôi sẽ giúp đề xuất các hướng tiếp cận hiệu quả hơn trong quản lý sức khỏe và kiểm soát dịch bệnh trên tôm.

Đại học Cần Thơ giữ vai trò dẫn dắt hệ sinh thái ngành tôm

Không chỉ dừng ở vai trò đào tạo và nghiên cứu, Trường Thủy sản, Đại học Cần Thơ đang từng bước khẳng định vai trò hạt nhân kết nối hệ sinh thái ngành tôm khu vực Đồng bằng sông Cửu Long. Thông qua các diễn đàn khoa học, hoạt động chuyển giao công nghệ và hợp tác doanh nghiệp, nhiều kết quả nghiên cứu của nhà trường đã được ứng dụng trực tiếp vào thực tiễn sản xuất.

 

Trong bối cảnh ngành tôm đang chịu áp lực từ biến đổi khí hậu, yêu cầu thị trường xuất khẩu và các tiêu chuẩn an toàn sinh học ngày càng cao, vai trò của các trường đại học nghiên cứu càng trở nên quan trọng. Không chỉ cung cấp nguồn nhân lực chất lượng cao, các cơ sở đào tạo còn là nơi tạo ra các giải pháp công nghệ phục vụ sản xuất bền vững.

GS.TS. Vũ Ngọc Út nhấn mạnh: “Trường Thủy sản, ĐHCT luôn xác định sứ mệnh là trung tâm đào tạo, nghiên cứu và chuyển giao khoa học công nghệ phục vụ cộng đồng. Chúng tôi cam kết tiếp tục đồng hành cùng người nuôi, doanh nghiệp và cơ quan quản lý trong việc phát triển các mô hình nuôi tôm hiệu quả, an toàn và bền vững”.

Từ những kết nối giữa nhà khoa học, doanh nghiệp và cộng đồng nuôi trồng thủy sản, khoa học công nghệ đang từng bước trở thành động lực quan trọng giúp ngành tôm Việt Nam nâng cao năng lực cạnh tranh và thích ứng hiệu quả trong bối cảnh mới.

Nguồn: 1thegioi

• Độ mặn ảnh hưởng mạnh đến hệ vi sinh đường ruột tôm chân trắng

• Cá lau kiếng bùng phát ở hồ Dầu Tiếng, ngư dân gặp khó vì nguồn lợi thủy sản suy giảm

• Giải pháp nào kiểm soát dịch bệnh tôm trong điều kiện mới?

• Indonesia phát triển hàng nghìn làng chài, đầu tư chiến lược cho ngư dân

• Giữ vùng tôm nguyên liệu để phát triển ngành hàng ‘tỷ đô’

• Thông điệp cho ngành tôm Việt Nam

• Xuất khẩu thủy sản quý I/2026 đạt 2,64 tỷ USD nhưng đối mặt nhiều rào cản thương mại

• Truy xuất điện tử cho tàu cá

• Xuất khẩu tôm Việt Nam sang Nhật: Giữ lợi thế ở hàng chế biến, đón cơ hội từ xu hướng tiêu dùng mới

• Ra mắt Hiệp hội Tôm Việt Nam, kỳ vọng bứt phá xuất khẩu

• Giá tôm nguyên liệu cỡ nhỏ giảm

• Cơ hội nào cho xuất khẩu thủy sản Việt Nam năm 2026